50km wzdluz Rio Pastaza. Rowerem.

Przez Los Banos przespacerowalam sie wieczorkiem w niedziele. To nie troche ale bardzo turystyczna miejscowosc. Ale nic dziwnego... Lezy w pieknej dolinie, otoczonej gorami i wulkanami, blisko rzeki Pastaza i przy poteznym wodospadzie, na oko ma z 50m ale moge sie mylic, przy ktorym zbudowano basen i plawia sie w nim tlumy ludzi, bo to wody termalne, zdrwotne etc. Jest tu sporo niezlych restauracji, kilka pizzerii (taaak zatesknilo mi sie za pizza... Kasia pojdziemy do Italianskiej a nie do GP jak wroce:), niezliczone ilosci kafei internetowych otwartych do poznego wieczora, nocy... bo Banos tetnia zyciem za dnia ale noca jeszcze bardziej. Wypoczywa tu duzo Ekwadorczykow ale zauwazam, ze zakotwiczylo tu tez sporo gringos.
A okolice Banos to po prostu nieograniczone mozliwosci spedzenia czasu w ciekawy, mniej lub bardziej aktywny sposob. Lenie moga plawic sie w licznych okolicznych zrodlach termalnych albo pojechac na autobusowa wycieczke po kaskadach, ktorych jest tu bez liku. Ale w miescie jest kilkanascie agencji turystycznych oferujacych wyprawy do dzungli, na wulkan, rafting, trekking po gorach itp. Ja postanowilam po prostu wypozyczyc rower, na caly dzien (chociaz bylo juz poludnie nim sie wygrzebalam). Dostalam calkiem przyzwoita maszyne z dodatkowym sprzetem (klucze, zapasowa detka, pomka, klej itp.) ktorego i tak nie wiedzialabym jak uzywac... no, moze poradzilabym sobie z pompka:)
Wsiadlam na ten rower i jechalam nim przed siebie wzdluz rzeki Pastaza az zrobilo sie ciemno... Droga wiedzie z Banos do Puyo, podazajac nia, zjezdza sie z gor do dzunglii. Przewaznie jechalo sie wiec w dol, czasami bardzo mocno, niepokojaco w dol, a wtedy poziom adrenalizny rosl mi proporcjonalnie do rozwijanej predkosci. Palce caly czas na hamulcach ale szkoda bylo hamowac, bo nigdy nie wiadomo co tez bedzie za zakretem - bo bywalo ze droga nagle wiodla w gore a wtedy trzeba bylo przyplacic to morderczym wysilkiem...
Wyjedzajac z Banos rzeka Pasaza ciagnie sie w glebokim kanionie a zboczami splywaja, wpadaja do niej liczne kaskady a niektore obledne... Co za widoki! Jak dla mnie ten krajobraz to cud natury. Przy tych wiekszych, bardziej spektakularnych wodospadach mozna sie zatrzymac by zejsc wytyczona sciezka ekologiczna posrod buszu do jego stop aby potem przez jakies 40 minut wejsc z powotem na gore na droge. Przy jednym z nich ´Manto de Novia´ zainstalowana byla kolejka linowa, mozna bylo przeleciec z jednego brzegu rzeki na drugi, pare metrow nad wodospadem. A potem zejsc na tzw ´mirador´ czyli punkt widokowy dokladnie w miejsce, gdzie rodzi sie wodospad, po prostu 2 metry odkad zaczyna spadac woda! Potem drozka wiodla zupelnie na dol przez manadrynkowy ogrod i mozna bylo przejsc sobie wiszacym dlugim, drewnianym mostem a nastepnie wdrapac z powrotem do drogi... Zeszla mi chyba z godzina na te rozrywke ale byl czad! Zrobilam jeszcze jedno zejscie na wodospad Pailon del Diablo, potem widok wodospadow lekko mi spowszednial:) Po drodze byl tez wysoki most, z ktorego mozna bylo skoczyc na bungee - odpuscilam sobie - raz w zyciu mi wystarczy:)
Tak wiec pomijajac przerwy na blizszy kontakt z wodospadami jechalam i jechalam po prawej stronie caly czas niezmiennie majac Rio Pastaza. Ale prawie z kazdym kilometrem bylam nizej czyli blizej niej. Wraz z pokonanymi kilometrami zmienial sie tez klimat i roslinnosc byla coraz bujniejsza, droga wiodla na Wschod - jak wspomnialam - w kierunku dzungli tzw. ´Oriente´.
Byla to droga w wiekszosci asfaltowa wycieta w zboczu gorskim, niestety uczeszczana przez ciezarowki wiec troche olowiu odlozylo mi sie w plucach:( Ale bywaly tez drogi alternatywne, bardziej dzikie, urokliwe a wtedy przejezdzalo sie czasem pod kaskadami i to nic ze troche mozna bylo zmoknac:)
Potem zaczelo robic sie ciemno a rower oczywiscie nie mial oswietlenia. Zalozylam wiec latarke na leb, majac nadzieje, ze z tylu mnie widac i nie majac sil przyspieszyc modlilam sie zeby jak najszybciej dojechac do jakiejs miejscowosci i zlapac powrotny autobus do Banos. Z kiepsko skserowanej, odrecznie rysowanej mapki, ktora dostalam z wypozyczanlni, wynikalo, ze cos powinno juz byc... No i na szczescie wyroslo przede mna pueblo Mera. A wtedy nastala zupelna ciemnosc. Bo tutaj bardzo szybko robi sie ciemno, doslownie w pol godziny od 18.15 zaczyna lekko zmierzchac a o 18.45 jest ciemno. Po bandzie ale udalo sie.
Ten dzien i ta wycieczka to bylo naprawde cos pieknego! Szczegolnie biorac pod uwage fakt, ze nie zgubilam roweru:) no i nie mialam zadnej awarii.

A wczoraj pozno wieczorem pojechalam chiva (taka ciezarowka-autobus dla ludzi, bez bocznych scianek, pozwalajaca ogladac swiat, z muza na maxa) popatrzec na poczynania wulkanu Tungurahua ale niestety akurat nie byl zbyt aktywny... ale organizatorzy u jego stop zaaranzowali rozrywki alternatywne typu rum z panela i ulicznych komikow rzucajacych ogniem i zabawnymi skeczami - przynajmniej bylo wesolo:) Poznalam gosci, ktorzy buduja tu tunele i wyraznie wydawali sie zmartwieni moim pomyslem na tak odlegla rowerowa wycieczke, musialam do nich zadzwonic, ze jest OK:)

Jutro ruszam na Wschod, ta sama malownicza droga, po ktorej dzis pedalowalam, tylko troche dalej. Planowane przystanki to Puyo, Tena, Misuhuali. Dzungla.

Cotopaxi. Krew, pot i lzy. I Porazka:(

Niestety, nie udalo sie... Troche bylam nieszczesliwa z tego powodu, wlasciwie jeszcze jestem, jutro mi przejdzie mam nadzieje. Czegos mnie jednak to doswiadczenie nauczylo... gor nie mozna ignorowac. Dzieki tej probie zrozumialam ze wysokie szczyty to nie zarty ani zadna zabawa, ze nie da sie tak z marszu bez bolu wejsc niemal na 6000m. Oprocz tego, ze to nie zabawa i niezwykle ciezkie jest wejscie na szczyt to jeszcze nie mialam szczescia do przewodnika, ktory w duzej mierze przyczynil sie do mojej porazki. Ale od poczatku...
Ivo, rekomendowany mi przewodnik mial 2 Holendrow (brata i siostre) nagranych na ten weekend wiec dla mnie skolowal jakiegos innego przewodnika. Ale o tym, ze ten gosc to byl moj przewodnik dowiedzialam sie po fakcie, jak trzeba bylo zaplacic... wydawalo mi sie, ze to tylko pomocnik i my w trojke stanowimy grupe.
W sob rano zgarneli mnie z Latacungi i po 1,5 godzinie zaparkowalismy w Narodowym Parku Cotopaxi. Stamtad z calym sprzetem na plecach trzeba bylo wdrapac sie do schroniska na ok.4800, szlak wiodl dosc mocno w pion, wysokosc juz dawala sie we znaki i zeby nie dzwigac w plecakach wlozylismy od razu na nogi buty do wspinaczki (przysiegam takie jak narciarskie!!! tylko przypina sie do nich raki a nie narty, wyobrazacie sobie zatem, ze nie sa to wygodne trampki) wiec sie niezle zasapalismy przez te 1.5 godziny. Po poludniu poszlismy z Holendrami i Ivo jakies 100-200m wyzej, gdzie juz sniegi i lod potrenowac chodzenie w rakach, uzywanie czekanow, lin itp... Bylo extra! Naprawde bardzo mi sie spodobalo bieganie w rakach po twardym sniegu, po lodzie trzeba bylo bardziej uwazac...
Dalszy rogram byl nastepujacy: 18.00 kolacja, 24.00 sniadanie, 01.00 wyruszamy na szczyt. Czekalo nas 6 godz podejscia (w tym ponad 5 po sniegu i lodzie w sprzecie) i 3godz.zejscia.
Roos (Holenderka) juz po poludniu wymiekla - miala straszne problemy z powodu wyskosci, caly czas zwracala i zrezygnowala z proby podejscia. Mnie dopadlo w nocy - trzaskajacy bol glowy... Ale taka jest reakcja organizmu w stanie spoczynku na wysokosci, jak sie czlowiek rusza, krew krazy szybciej i nie jest tak zle. Wstalismy o tej 24tej (nie zebym choc oko zmruzyla do tej godziny... a wierzcie mi oczekiwanie bylo naprawde meczace, perspektywa 9godz walki z Cotopaxi nie pozwala zasnac), zadne z nas nie czulo, ze sniadanie to dobry pomysl, ubralismy sie, spakowalismy sprzet, energetyzujacy prowiant, ktory wygladal jak paczka dla dzieci, pelen roznych slodyczy, i wyszlismy. Oprocz nas jeszcze kilka innych ekip, bo to wysoki sezon, weekend a ponadto... to miala byc piekna noc! I byla! Mielismy pelnie ksiezyca! Niebo rozgwiezdzone, pelen ksiezyc, wlasciwie nie trzeba bylo latarek uzywac, fantastycznie bakowy krajobraz, bo Cotopaxi i bez takiej oprawy jest piekny.
Idziemy. Ja z Miguelem (niby moim przewodnikiem) a Martin (Holender) z Ivo.
Juz pierwsza godzina zawazyla o tym co sie stalo potem, mielismy dosc szybkie tempo z Miguelem, o czym ja nie wiedzialam, po prostu podazalam za nim a Martin z Ivo dotarli do ´krainy wiecznych sniegow´, gdzie wkladalismy sprzet prawie 10min po nas.
Miguel zamiast od poczatku spokojnie prowadzil mnie wiec za szybko, bylismy zwiazani lina wiec czulam troche presje no i po kilkudziesieciu metrach, juz potem w rakach, opanowaly mnie mdlosci. Ale szlismy, juz powoli, krok za krokiem, mialam wrazenie, ze tak wolno jak na czterkokrotnie zwolnionym filmie. Ale wszyscy tak szli. Jednak nie dosc, ze my szlismy tak powoli to ja jeszcze co kilkanascie krokow potrzebowalam sie zatrzymac, zeby opanowac mdlosci. W miedzyczasie Miguel nie robil nic zeby mi w jaki sposob pomoc, doradzic czy zmotywowac a wrecz przeciwnie... Bylo cholernie, po prostu okrutnie ciezko. Makabrycznie. Serce bije jak szalone, mdlosci, mroz, wiatr zacina, marzna mi usta do krwi, z nosa leje sie woda (ale nie robily sie jeszcze sople:), dretwieja mi rece... juz wiem, ze to nie mozliwe ale idziemy.... A im wyzej tym zimniej, wiatr mrozniejszy a kazdy krok to niemilosierny wysilek, nie ma jak przyspieszyc zeby sie rozgrzac (bo ja oczywiscie stwierdzilam, ze po cholere mi takie grube spodnie i kurtka, ktora Ivo przywiozl dla mnie... mialam swoje - bardziej wygodne ale tez lajtowe).
Czuje, ze Miguel idac tylko czeka na moja decyzje, ze wracamy wiec ja na przekor, na zasadzie ´na zlosc mamie odmroze sobie uszy´ ledwie sie wlokac pne sie za nim w gore. Szlismy juz jakies 2.5-3 godziny. W niewyobrazalnym trudzie ale szlismy. No i w pewnym momencie stalo sie cos, co tylko mi sie moze przydarzyc... chcialam wyciagnac cos z plecaka i spadla mi rekawiczka (ktorej to nie przypielam do kurtki), spadla mi i odjechala.... a ja przez kilkanascie sekund stalam w bezruchu obserwujac jak sunie sie w dol, w biala dal, majac zupelnie nieuzasadniona nadzieje, ze moze zaraz sie zatrzyma... Oczywiscie nie zatrzymala sie, zniknela z horyzontu i juz. Miguel mowi, nieee bez rekawiczki nie da rady, jak to nie da rady bede sobie zmieniac wymyslilam sobie... Ale po kilku minutach mialam zamarzniete palce, po prostu biale, sztywne i czulam nieznosny bol w paznokciach... czy to pod nimi. Nie ma co sie wyglupiac, palce w dloniach to przydatna rzecz, szkoda byloby je sobie odmrozic... Zawrocilismy. A bylismy gdzies na 5400m. Poczulam ulge po podjeciu tej decyzji ale bylam wkurzona i schodzilam nieostroznie wiec Miguel mial troche roboty zatrzymujac mnie na lince kilkukrotnie. Dobrze mu tak:)
Potem jak wrocilismy do schroniska, rozwinal swoj spiwor przy moim i zaczal sie bardzo wyraznie przyklejac, prowokujac jednoznaczna sytuacje... chyba nie wiedzial, ze chce go zabic. Zamknelam sie w spiworze, maxymalnie odseparowujac, zeby sie odpieprzyl. I caly czas zadaje sobie pytanie czy on celowo nie zrobil wszystkiego zeby wrocic wczesniej do schroniska... Rozmawialam z Ivo o tym jak to mnie Miguel na szczyt prowadzil (Ivo z Martinem weszli!), wyrazajac swoje rozczarowanie, niezadowolenie itp. ostatecznie dostalam ´rabat´ ale pieprzyc to... niesmak i rozczarowanie pozostalo.
Pomijajac historie z Miguelam, pewnie i tak trudno byloby mi wejsc na sam szczyt ale na pewno weszlabym wyzej, co tez sie liczy... Ale trudno... tak czy owak ciesze sie ze sprobowalam i posmakowalam co to krew, pot i lzy na gorskich szczytach:)

Prosto z Cotopaxi w niedzielne popoludnie dotarlam do Los Banos, ktore mam po drodze do dzungli... To taka troche turystyczna miejscowosc, jakies zrodla termalne tu maja... nie wiem czy skorzystam. Zmeczona jestem po nieprzespanej nocy i zmaganiach z Cotopaxi ale chyba pojade dzis wieczorem ogladac explodujacy wulkan Tungurahua:)

Aklimatyzacja w Quito na chacie ´u znajomych´ i opowiesci z pn nabrzeza Pacyfiku

Jeden dzien w Quito, przypadkowo...
Przez Quito mialam w zasadzie tylko przejezdzac jadac z Esmeraldas do Latacungi, tylko przesiasc sie w inny autobus. Ale mialam tez ´odmeldowac sie´ u Byrona (tak jak ten poeta) znajomego, mieszkajacego w Quito – handlarza kokosami z Limones, spotkanego pare dni wczesniej tam w ´kokosiarni´.
Zadzwonilam z dworca, a ten przyjechal i zwinal mnie do swojego domu na lunch. A tam pelna chata, rodzice, bracia, zony, dzieci, 2 psy… Ciekawa rodzinka – rodem z Esmeraldas. Dostalam obiad a potem przeszlismy na salony i popoludnie uplynelo nam na ciekawych opowiesciach z polnocnego wybrzeza w obecnosci 2 sporych butelek whisky… Rzeczywiscie niezla aklimatyzacja… zrobilo sie na tyle pozno, ze wg nich nie bylo mowy o mojej dalszej podrozy. No dooobra, w koncu Quito lezy na tej samej wysokosci npm co Latacunga, organizm sie przyzwyczaja… Zalapalam sie wiec jeszcze na kolacje, nocleg i sniadanie.

Opowiesci z polnocnego nabrzeza Pacyfiku i kokosowy biznes
Byron jeszcze dzis rano namawial mnie na wspolny interes – jak mam troche cashu do dyspozycji. Zeby zakupic wieksza ilosc kokosow w Limones np 3000szt. za 700usd i zarobic jakies dwa, trzy razy tyle… ALE… Zapomnial, ze wczesniej uswiadomili mnie o ciemnych stronach tamtych okolic. Po pierwsze i Limones i Borbon sa infiltrowane regularnie przez kolumbijskich paramilitaries. Robiacy interesy w tamtych stronach z czasem maja nalozony przez nich ´podatek´ tzn haracz. Ze wzgledu na bliskosc granicy kontrabanda jest tam na porzadku dziennym, Byron mowil, ze tego dnia kiedy wloczylam sie po Limones, potem po poludniu widzial kilkunastu paramilitaries z dlugimi giwerami przeladowujacych/przezucajacych benzyne z Ekwadoru do Kolumbii. Potrzebuja jej w duzych ilosciach, jako ze jest to jeden z niezbednych skladnikow do produkcji kokainy, a w Ekwadorze litr benzyny kosztuje jakies pol dolara…
Uswiadomil mnie tez, ze moja wizyta w Limones to bylo bardzo niecodzienne zjawisko, nie dosc, ze gringa to jeszcze SAMA i w ogole to po co wlasnie tam i czemu sama, czego tam szukalam – zastanawiali sie w kokosiarni. Jakos histora, ze ogladalam z lodzi manglarowe nabrzeza i skoro zacumowala lodz w Limones postanowilam sie przejsc – nie przemawiala do nikogo… Ani Borbon ani Limones najwyrazniej nie leza na trasach turystycznych i juz, nie teraz…
A jeszcze w Limones zyl taki gosc, wtyka paramilitares, platny zabojca, co po prostu nie pozwalal zeby obcy krecili sie po okolicy. Nie, ze ich zabijal od razu – ale jak juz przyplyneli lanczja, to najczesciej musieli wracac ta sama do La Toli… Mialam szczescie, dwa dni przed moim przyjazdem podobno go zabili 20 strzalami w glowe. Historia brzmi niewiarygodnie… ale jak czytam tutejsza prase i slucham ludzi to juz nic mnie nie dziwi. Borbon jest zdaniem Byrona jeszcze gorsze. Tak wiec zupelnie nie mylilam sie majac dziwne przeczucie pojawiajac sie w obu pueblach, czujac jakies ciezkie powietrze zaraz po pierwszych krokach po ulicy…
Przygraniczna selva i nabrzeze przy Kolumbii to rzeczywiscie strefa dzialan guerilli i paramilitares. Poznani w Las Penas ekwadorscy marines tez mowili ze z plaz Las Penas nocami bywaja ladowane i wysylane lodzie z kontarbanda do Panamy, Kolumbii… (a chcialam tam ziemie kupic…)
Zatem biorac pod uwage powyzsze okolicznosci, mysle, ze kokosow na kokosach chyba robic nie bede… (no wlasnie, czy z tym biznesem ma cos wspolnego nasze powiedzenie ´zarabiac kokosy´?:) To bylaby oczywiscie ciekawa przygoda, tylko troche kosztowna, bo tak niewiele trzeba zeby lodz z kokosami zaginela w wodach rzeki Santiago, badz gdzies w manglarowych chaszczach. Chociaz mam dac znac Byranowi po Cotopaxi…

Ze daleko od rzeczywistosci
Dzisiaj w poludnie dotarlam do Latacungi (moze potem pare slow o miasteczku). W barze gdzie jadlam kolacje gosc sie pyta skad jestes, z Polski… oooo naprawde? wlasnie wasz zawodnik rzucil kula i zdobyl zloto!!! Aaaa, bo to przeciez olimpiada w Chinach sie dzieje… Eeextra! I tak sobie pomyslalam, ze od dluzszego czasu jestem daleko od reality, ciagle nie mam czasu zajrzec na jakis portal zobaczyc co sie dzieje (wpadam do kafei przewaznie jak sie robi ciemno – czyli po 19tej - zeby nie tracic dnia i jak juz cos dam rade napisac, sprawdzic to mnie wyrzucaja, bo zamykaja…) i tez ciagle zapominam wlaczyc tv w hotelu jak juz go mam…
Dzisiaj zakupilam gazete, weszlam na chwile na onet i patrze, ze goraco w Europie, Rosjanie Gruzje okupuja, w dziennikarzy strzelaja, nam wygrazaja, Amerykanie delikatnie kontratakuja. Ajajaj bede teraz na biezaco sledzic sytuacje, bo moze bezpieczniej mi bedzie tu pozostac (nawet pomimo aktywnosci paramilitares)…?:)

Uwaga - w weekend atakuje Cotopaxi!

No wlasnie jutro i pojutrze bede probowac wczolgac sie na to Cotopaxi… Zyczcie mi szczescia, Ivo (przewodnik) martwil sie ze za dlugo bylam na wybrzezu na poziomie morza i te dwa dni na 2800m to moze sie okazac za krotka aklimatyzacja… Zdecydowalam sie dolaczyc do dwojki ludzi ktorych ma nagranych na ten weekend, bo nie chce mi sie czekac na niego 2 dni... Ale moze dam rade, dla wsparcia zakupilam 6 energizerow w ampulkach:)

Atacames - powiew Karaibow. I co dalej?

Piekne plaze, biale piaski, palmy, niemal lazurowe wody Pacyfiku, na plazach bary kryte strzecha oferujace egzotyczne trunki a z kazdego brzmi muza na maxa - salsa, merenge albo stare letnie przeboje. Sporo ludzi ale nie dzikie tlumy, bo to srodek tygodnia. Atmosfera jak na karaibskim wybrzezu. Dalej w tle restauracje serwujace swieze owoce morza i ryby. Mniami. Atacames to nadmorski kurort dla Ekwadorczykow, o dziwo przez ta chwile nie spotkalam tutaj obcokrajowcow (w Esmeraldas rowniez), cumuja bardziej na poludniu wybrzeza.
Ech - czujecie klimat? - la playa bonita que dolce vida... coz mi bylo robic, w miare mozliwosci musze unikac kontaktu ze sloncem, (dramat! alergia na slonce) szczegolnie tutaj, ono po prostu spala bez wzgledu na to jak zachmurzone jest niebo a sunblocker dziala tylko przez chwile. Zawislam wiec sobie w hamaku pod strzecha jednego z plazowych barow raczac sie swiezym sokiem z ananasa i caipirinia, rozkoszujac sie chwila. Juan, barman na biezaco dbal o serwis, a na koniec podzielil na pol wszystko to co wypilam i podal mi rachunek. Bardzo milo, chociaz i tak nie ma to wiekszego znaczenia skoro duza szklana caipirinii (mocnej) kosztowala 1.5 usd. Wyobrazacie sobie???!!! Poznalam jeszcze wlasciciela baru, starego Kolumbijczyka, zartownisia. Umowilismy sie na moja urodzinowa fieste, mowia, ze takiej fiesty jaka mi zgotuja nigdy nie zapomne... kuszace, tylko nie wiem czy dam rade wrocic tam na 20go...
W miedzyczasie troche sie pokrecilam, zakupilam jakies pierdoly na przyulicznych starganach i dalam sie poniesc chwili pozwalajac zaplatac sobie pare warkoczykow. Aaaa w koncu wakacje... Zaczekalam jeszcze na cudowny zachod slonca i odjechalam, majac nadzieje na powrot...

A teraz o tym co dalej...
Potrzebowalam takiego blogiego dnia w obliczu podjetej decyzji co do dalszych planow. Otoz od kiedy postanowilam nie wchodzic na Cotopaxi (jeszcze przed wyjazdem), bo wydawal mi sie za wysoki (5897m), temat nie dawal mi spokoju. Tym bardziej, ze podobno nie jest az tak bardzo trudny... Juz w Polylepis od spotkanych Ekwadorczykow dostalam namiary na dobrego przewodnika Ivo. Myslalam, myslalam i wymyslilam, ze nie moze byc latwo caly czas, trzeba sobie rzucic jakas klode pod nogi - a ze troche wysoka ta kloda - trudno;) Wczoraj rano zadzwonilam wiec do Ivo, pogadalismy i sie wstepnie umowilismy. Moze bedzie mial grupe w ten weekend ale nie wiem czy chce z grupa, bo jak ktos po drodze wymieknie to nikt z grupy nie wejdzie... Przewodnik na wylacznosc to troche droga zachcianka ale rozwazam te opcje pod pretekstem prezentu urodzinowego. W nocy przemiescilam sie do Quito skad pisze do Was. Docelowo zmierzam do Latacungi - potrzebuje jakichs 2 dni na aklimatyzacje przed zmierzeniem sie z - jak by nie bylo - jednym z najwyzszych aktywnych wulkanow swiata...

Esmeraldas. Niekoniecznie szmaragdowo tu…

Esmeraldas – tak nazywaja sie szmaragdy po hiszpansku… piekna nazwa ale niekoniecznie ma przelozenie na piekno tak nazwanego miasta. Bo po pierwsze samo miasto to nic szczegolnego jezeli chodzi o wyglad ale to jeszcze nic...Po miescie chodzilam caly czas spieta czujac sie jak na ringu, czekajac na cios. Juz ksiazka-przewodnik ostrzega, rowniez wszyscy ludzie kolejno napotykani podczas podrozy a lokalesi potwierdzaja – tutaj trzeba uwazac. ´Hay que tener cuidado´ - mowia mi to wszyscy i wszedzie, kilkakukrotnie w ciagu dnia, w restauracjach, barach, museum, taxowce, hotelu… do przesady, nie mozna wyluzowac na chwile. Esmeraldas rzeczywiscie cieszy sie zla slawa ze wzgledu na przestepczosc, rozboje, kradzieze itp… Na mapce wrecz zakreslono mi ´zakazana strefe´, gdzie lepiej sie nie wloczyc. Tak wiec probuje miec oczy dookola glowy, wklejam w siebie plecak, nie osmielam sie wyciagac aparatu… Schiza niczym w Medellin w Kolumbii (tam bezpodstawna zreszta). A z drugiej strony tylu dobrych ludzi wokol a trzeba wszystkich traktowac jak potencjalnych zlodziei czy bandytow. Nawet z hotelem mam pecha tutaj, niby w centrum a obok 2 zaklady pogrzebowe.. . niby z clima, tv, telefonem ale standardem nie jest juz zmiana poscieli… Co do poscieli zorientowalam sie dosc pozno wieczorem, wkurzylam sie, chodze, chodze, i dochodze do wniosku, ze przeciez nie bede na tym spac. W spiworze tez nie, bo za goraco. W miedzyczasie przyszedl gosc z recepcji naprawiac clime (cos nie chodzila a doplacilam za nia) i unizenie poprosilam o zmiane poscieli. Spoko, bez slowa przyslal Murzyna, ktory przebral lozko. Potem okazalo sie ze clima wrecz mrozila (oprocz tego, ze warczala i rzezila), a poniewaz pokretlo nie dzialalo i tak w srodku nocy wpakowalam sie w spiwor… Byla to bardzo krotka wizyta w tym miescie, przedwczoraj zalatwilam sprawy organizacyjno-techniczne typu wyciagniecie kasy (odetchnelam z ulga, bo wygiela mi sie karta i nie mialam pewnosci czy bankomat bedzie ja czytal), zaliczenie pralni. Wyskoczylam jeszcze na chwile do Las Palmas, lokalnej plazy ale zupelnie nic ciekawego, procz dobrej ryby w przyplazowej karczmie. Najciekawszym punkem tutaj w Esmeraldas bylo muzeum lokalnych kultur preinkaskich, ktore odwiedzilam wczoraj rano. Naprawde interesujace… okazalo sie, ze te tereny (ekwadorskie wybrzeze Pacyfiku) zamieszkane byly juz przed ponad 6000 lat przez ludy z kultur-plemion Las Vegas i Valvidias. A tam gdzie bylam pare dni temu (Limones) preznie ale duzo pozniej rozwijala sie kultura la Tolita a zajmowala sie m.in. wydobywaniem i przetwarzaniem zlota, platyny… (podobno do tej pory lokalesi biegaja tam z sitkami w poszukiwaniach zlota…). W okolicach zylo jeszcze conajmniej cztery czy piec innych plemion. Jakby ktos pytal (ja zapytalam)zadne z tych ludow nie bylo kanibalami... Przedwczoraj nie podjelam decyzji co do dalszych planow wiec dalam sobie jeszcze jeden dzien na ´przemyslenia´. Jednak aby nie meczyc sie w Esmeraldas pojechalam sobie na pare godzin do oddalonych o pol godz. Atacames (cos jak ekwadorskie Miedzyzdroje) - aaale fajnie tam (o tym powyzej). Przed opuszczeniem Esmeraldas nocnym autobusem do Quito troche sie zgubilam szukajac dworca, napatoczylam sie na grupke 6ciu gosci, okazalo sie radiowcow (wlasnie wyszli z pracy/z radia, patrze na szyld budynku - faktycznie). Byli autentycznie zdziwieni, za ja tak sie wlocze sama i mnie jeszcze nie napadnieto. Twierdzili, ze mialam naprawde duzo szczescia. Dzien wczesniej jednemu z nich przystawiono rewolwer i go ograbiono. Dlatego po zmierzchu staraja sie wychodzic razem z radia. Pojelam wtedy, ze tu rzeczywiscie nie ma zartow. Chlopaki odprowadzili mnie do autobusu. Ciesze sie, ze opuscilam to miejsce.

Jak dzieci pokazaly mi manglarowy las in kawalek selvy w Limones

Wysepka i pueblo Limones lezy u ujscia rzeki Santigo do Pacyfiku. Dostac sie tam mozna tylko lodka. Zajmuje to jakies 40 minut z La Tola, do ktorej dotarlam autobusem (jakies 30 min z Las Penas). Wlasciwie celem tej wyprawy byla sama trasa do Limones, bo wiodla przez ekologiczny rezerwat Las Manglares. Manglares (czy mangrowce) to rodzaj drzewa-krzaku rosnacy w slonej wodzie, stanowiacy siedlisko niezliczonych gatunkow i ilosci ptakow i roznych zwierzaczkow. Drzewa te porastaja wybrzeza i wysepki Pacyfiku i sa charakterystyczne tylko dla tego zakatku swiata (ciagna sie dalej na wschod, dlatego widzialam je juz w Kolumbii). Co ciekawe mangrowce ´chodza´, tzn ich galezie zwisaja niczym liana i gdy dotkna ziemi ukorzeniaja sie, rozrastajac sie dalej.

Wyglada mi na to , ze jestem jedyna gringa w okolicy (po raz ostatni widzialam gringos na rynku w Otavalo) w zwiazku z tym raczej na zorganizowane eskapady nie ma co liczyc. Wcale tez za tym nie tesknie zreszta, ale tez nie pozwalam sobie na fanaberie w postaci wynajecia lodki na pare godzin po to zeby na przyklad powloczyc sie po mangrowcach.
Stad idea wybrania sie rejsowa lodka (lanczja, takim wodnym autobusem) do Limones. Na lanczji do Limones byla nas tylko trojka pasazerow, wiec kierujacy lodka widzac jak sie rzucam z burty na burte z aparatem zatrzymywal sie lub podplywal jak byly jakies ciekawe sceny czy ptaki do sfotografowania.
Dotarlismy do Limones. Widok z wody to drewniane, polatane chaty na palach, straszna bieda (w interiorze rowniez chaty murowane). Brudno. Woda przy brzegu brudna a lad nie lepszy. Takie troche Borbon ale atmosfera nieco ´sympatyczniejsza´ jesli mozna tak powiedziec… Wszedzie muza, ludzie ´przed domami´, siedza, jedza, petaja sie zwierzeta (nie wykluczajac swin), chlopaki graja w noge, albo w monety, kobiety w drzwiach z dziecmi na reku, mezczyzni na wybrzezu wyciagaja polow, przerzucaja worki z kokosami lub dziergaja czy rozplatuja sieci, dzieci biegaja, bawia sie z psami, bujaja na karuzeli ze sznurkow… Jest kilka skromnych sklepikow ale nie ma zbyt duzo ´ulicznych´ sprzedawcow.
Skoro juz tu dotarlam to coz… zarzucilam plecak, zacisnelam zeby, uzbroilam w usmiech i ruszam przed siebie rzucajac ´buenas dias´ na prawo i lewo, gdzie starszyzna albo gdzie wypada. ´Buenas´ i usmiech byly odwzajemniane, to chyba zawsze dziala..
Najpierw napatoczylam sie na ´kokosiarnie´. Miejsce, gdze zeskladowane byly ogromne stosy kokosow a ludzie maczetami obierali je z wierzchniej lupiny. Pytam czy moge zrobic zdjecia. Spoko. Gadamy, dostalam na droge kokosa ze slomka dla zaspokojenia pragnienia i mam koniecznie zajsc jak bede wracac. Mysle sobie, zrobie mala szybka rundke po wiosce i to by bylo na tyle… odhaczam Limones.
Ale chwile potem pojawily sie dzieci. Z kazdym krokiem coraz wiecej dzieci. I czulam sie srednio komfortowo idac przez pueblo ze swita, w asyscie kilkunasciorga dzieci w roznym wieku. A wszystkie po kolei lub na raz chcialy zeby im pstrykac fotki… a baterie jecza… (albo to ja jeczalam:)
Na skraju wioski pozostalo rowno 10ciu najbardziej wytrwalych chlopakow w wieku mniej wiecej 9-13, chyba najwiekszych rozrabiakow w okolicy. Wymyslili sobie, ze na pewno zmierzam do plazy to tez postanowili mnie tam zaprowadzic. Ja wprawdzie nie mialam pojecia o istnieniu plazy, ale idziemy… No i weszllismy w gaszcz mangrowcow. Na prawde piekna sceneria, posrod nich przeswitywaly malutkie ciemne plaze ale raczej nie zakwalifikowalabym ich dla plaz kapieliskowych (wg moich kryteriow, dzieci twierdzily cos innego). Chlopaki bedac mi przewodnikami (szczegolnie dwoch czulo misje i objasnialo mi wszystko na biezaca) idac, zyli jednoczesnie swoim zyciem, to znaczy, klocili sie, bawili, szturchali. bili, smiali z siebie, przezywali (ze np. ktorys ma dziewczyne ale taka co sie nie myje itp.). Jednoczesnie przescigali sie w pomyslach na moje zdjecia – zarowno krajobrazow, roznych obiektow jak i siebie. A wiec wskazywali mi co wg nich powinno mi sie spodobac albo sami organizowali ´ciekawe´ scenerie. Chodzili po drzewach, wisieli, bujali sie i latali w powietrzu, uzywajac galezi mangrowcow jako lian twierdzac, ze sa tarzanami. Albo robiac salta w powietrzu, skaczac z pniaka w tyl… Albo dorwali goscia, ktory wracal z buszu z upolowanymi ogromnymi kangrehonami (cangrejones - cos jakby kraby, ale wieksze, wygladaja jak stwory z innej planaty ale zyja w ziemii, blisko wybrzeza) i kazali mu pozowac do zdjec. Koles nie mail szans:)
Na pewno nie byl to nudny spacer… Potem doszlismy do mostu-kladki, dluugiej, waskiej, podejrzanej… Chlopaki mieli dar przekonywania – idziemy dalej. A za kladka z wolna zaczynala sie selva, najpierw wysokie trawy a potem dzunglowe zarosla, drzewa. Po prawej stronie sciezki wysoka palma kokosowa, na jej owoce mowili pipas, z tego co zrozumialam jest to wczesna forma kokosa. W pare sekund jeden z nich znalazl sie na szczycie palmy i zrzucil kilka sztuk. Drugi zaczal kombinowac jak by go otworzyc dla mnie ale ulatwilam mu sprawe wyciagajac swoj noz z plecaka, wtedy poszlo szybko i dostalam do reki slodki napoj. Maszerowalismy dalej w glab, chlopcy zaatakowali jeszcze drzewo cytrynowe i guajanaby. Tymczasem ni stad ni zowad pojawily sie nieznosne sancudos a im dalej w glab tym ich wiecej (to moze sa komary, tylko tak sie tu na nie mowi…sancudos). Chmary nie do opanowania.
Rozwazni ci moi mali przewodnicy sie okazali, tylko dwoch chcialo mnie ciagnac dalej, reszta oprotestowala, wlasnie ze wzgledu na komary. Boja sie chorob roznoszonych przez tych krwiopijcow i zaczeli wymieniac ze zgroza : denga, malaria, zolta febra i jeszcze inne... Wymieniali, powtarzali i nie mieli litosci… wolalabym zeby sobie odpuscili w obliczu faktu, ze odkrywalam na sobie kolejne ugryzienia. Ale dzieci mowia, ze luz, ze te komary nie sa az takie zle, tam dalej, troche glebiej sa wieksze ´potwory´ i to glownie one sa zrodlem chorob.
W kazdym razie zawrocilismy. Przy wyjsciu z selvy zapozowali do grupowego zdjecia a wtedy przyszlo mi do glowy, ze dziwna to byla wycieczka, taka troche inna niz zwykle, odwrotnie proporcjonalna… to nie jedyna osoba dorosla opiekowala sie grupa 10ciorga dzieci, a wrecz przeciwnie:) Posiedzielismy jeszcze troche na moscie (kontynuowali temat chorob) i ruszylismy do puebla. Doszlismy do ich ´podworka´, pozegnalismy sie i zaproponowalam, z cos im kupie, co chca… No to chcieli 2 duze 2.5 litrowe fanty, mowie spoko, cos jeszcze? nie… albo jeszcze cos, albo nie… ostatecznie wymienili jedna butelke fanty na slodkie bulki... Mysle, ze przechadzka z gringa to byla calkiem niezla rozrywka dla nich. A dla mnie to na pewno niezapomniane chwile.
Zaszlam jeszcze do ´kokosiarni´. Po poludniu wsrod pracujacych przy kokosach bylo sporo malych chlopcow (z maczetami albo dlugimi nozami!) Od bossa dostalam 1 kokosa do zjedzenia na miejscu i 3 na wynos do plecaka ale zmiescily sie tylko dwa i tak obciazajac niemilosiernie mi plecak. Pisze, ze ten kokos na miejscu byl do zjedzenia nie wypicia, bo to byl taki coco-manzana (kokos-jablko) posiadajacy w srodku miazsz a nie sok, nigdy wczesniej tego nie widzialam ani probowalam, calkiem dobre ale nieco mdlace…
W powrotnej lodce rejsowej do La Tola znalazlo sie ponad 30 osob… chyba sporo za duzo, bo troche babki narzekalaly… i faktycznie bujalo mocno i pomyslalam sobie, ze jak juz sie za bardzo przechylimy to ja dam rade ale na pewno nie uratuje swojego plecaka obciazonego kokosami, niczym kamieniami…

Limones bylo przedwczoraj, wczoraj jeszcze blogie Las Penas a dzisiaj troche cywlilizacji w rozczarowujacym Esmeraldas (pare slow moze pozniej). I na razie jeszcze nie wiem co jutro, rozne rzeczy, kierunki chodza mi po glowie...

Las Penas nad Pacyfikiem. Wakacje…

Las Penas to niekonczace sie dziewicze, czarne plaze, nakrapiane tysiacami odlamkow bialych muszelek, z zacumownymi dziesiatkami starych rybackich lodzi. Zadnej palmy. Koneserzy plazowania uzaliby je pewnie za brzydkie.. Ale mi sie podoba, chociaz rzeczywiscie, gdy zajdzie slonce krajobraz jest troche smutny.
Plaza jest szeroka, choc zalezy to od pory dnia, bo Pacyfik tak ma, z co 4 godziny woda cofa sie o kilkadziesiat metrow ale potem wraca… Kapac sie mozna wtedy, gdy sie cofa chociaz i tak istnieje ryzyko napotknia jakichs zwierzatek, zyjatek – parzacych, klujacych, gryzacych… Kiedy jest przyplyw lepiej nie ryzykowac, bo woda niesie ze soba swieza, bogata kolecje stworkow-potworkow.
Tak wiec dotarlam tu dzis rano a ¨siatkarze¨z Otavalo postanowili mi towarzyszyc, zeby sie wykapac w Oceanie nim wroca w swoje gory. Pedro -oryginalny indianin- dal mi w miedzyczasie pare lekcji keczua (pamietam ze, rece to maki a usta to szimi). Kolo poludnia juz wyjechali a ja zadzwonilam do Betty Sanchez, wlascicielki hotelu, ktory polecil mi Fernando. Okazalo sie ze Fernando, mnie juz zapowiedzial i Betty oczekiwala mnie juz wczoraj. Od razu przyslala po mnie motor, bo hotel jest jakies 2-3 km od wioski. A jest to hotel nie byle jaki… warunki na conajmniej 3,5 gwiazdki, przy plazy - jakies 40m od wody (przy przyplywie) a na sodku znajduje sie otwarty basen z fontanna…
Przespacerowalam sie z powrotem do wioski, gdzie przy okazji trzaskania fotek poznalam trzy Ekwadorki (bo mi ladnie zapozowaly:). Wyluzowane babki: Cecilia z Quito i Marta, Alba z Ibarry (wszystkie 3 siosty zreszta, jedna z synem Izraelem).
Poplazowalyzmy razem, poplywalysmy a wieczorem wybieramy sie bailar, chociaz nie wiem czy to mozliwe w tej ´dziurze´…
Po plazy krecilo sie pelno czarnych sprzedawcow (glownie z Borbon) z domowymi wyrobami – aaaj jakie pyszne ciacho ze swiezego kokosa mieli.. albo deser – cos a la marmolada, zrobiona z banana i guajawy, zapakowany w liscie bananowca. Oczywiscie krolowaly tez potrawy z ryb i owocow morza. I pech chcial ze nadjechal ze swoim wozkiem sprzedawca seviche (potrawa z surowych ryb lub owocow morza z przyprawami, cebula, pomidorami). Mial polsurowe krewetki, surowe malze i zywe ostrygi. Dziewczyny mowia – MUSISZ sprobowac. Ja patrze i mowie NIE. Sprzedawca nie poddaje sie (nie wiem po jakich treningach sa ci sprzedawcy:), wymiekam i mowie – krewetki spoko, ostrygi na pewno nie, malze nie wiem. Przecina wiec malze, wyciaga zawartosc – ze tez musialam na to patrzec – conajmniej lekko obrzydliwa z krwia, miesza z przyprawami i daje mi sprobowac. Przezulam, przelknelam i przezylam. Dobra, niech bedzie…ale z krewetkami. A on, ze malze maja tyle witamin… No i wyszlo, ze z krewetkami i malzami… cala duza micha. Ponoc to lokalny delicates w koncu. Dalam rade zjesc polowe, potem sobie mysle, ze w imie czego mam sie wyzywac na sobie:)
Ale najwieksze rozrywka okazal sie banan, taki jaki maja np. w Miedzyzdrojach… tutaj ciagniety przez lodke z silnikiem. Naturalnie skorzystalam wraz z Alba z i Izrealem I byl czad! Wywrocilismy sie 3 razy. Woda w Pacyfiku strasznie slona, dane bylo mi sie napic… ale wnioskuje rowniez stad, ze jak sie polozyam na bacznosc w wodzie to mnie milo woda unosila po powierzchi…
Siedze sobie pod strzecha teraz, klikanascie metrow od Pacyfiku (przyjemnie powiewa) w tle merenge na maxa… Betty uzyczyla mi kompa (bo w Las Penas o internecie mozna zapomniec) i pisze do Was. Brzmi calkiem niezle, co? Tak tez sie czuje:) Ale sancudos - cos w stylu komarow, tylko jeszcze gorsze - nie daja zyc...
Ps. Dzisaj konczy mi sie kuracja antybiotykowa… wszystko co dotychczas pisalam, pisalam na trzezwo:)

Borbon. Mala Afryka.

Opuscilam Ibarre ze smutkiem. Ominal mnie sobotni festival tancow lokalnych i sobotnia walka kogutow, na ktore mialam zaproszenie. Ale coz… nie sama Ibarra czlowiek zyje:)
Obralam nowy kierunek - Las Penas i w piatek o poranku wsiadlam w autobus. Autobus jechal do San Lorenzo i aby dotrzec do Las Penas musialam wyskoczyc po 3 godzinach na krzyzowce i zlapac inny autobus. Przez cala droge toarzyszyly nam cudowne widoki… przez jakies 1,5 godziny zjezdzalismy z gor aby wjechac w tropiklane, zielone niziny. Wjechalismy w klimat rownikowy i wtedy cos wstapilo w kierowce. Mknal z predkoscia, ktora nie pozwalala mi skupic sie na niczym innym niz ta predkosc i nadziei, ze jak juz wylecimy z ktoregos z licznych zakretow, to nie bedzie tam glebokiej doliny… Przezylismy jednak te jazde i z wielka ulga wysiadlam jak juz dojechalismy do tej krzyzowki. Wraz ze mna wysiadlo jeszcze 3 gosci – Pedro, Flavio i jego syn. Okazalo sie, ze zmierzamy w tym samym kierunku, tylko, ze oni do Borbon (pol godz.przed Las Penas).
Stoimy, czekamy i tak sobie gadamy. Byli z Otavalo. Pedro handluje tam artesaniami i uswiadomil mnie, ze moje czerwone sombrero, za ktore zaplacilam 8 usd (zbilam z 14!), warte jest 1 usd… taaa, ubawila mnie ta historia:)
Chlopaki jechali do Borbon grac w siatkowke na pieniadze, ktos dal im cynk, ze w Borbon w piatek graja. Coz tu duzo mowic… zabrzmialo interesujaca. I skoro juz sie zaprzyjaznilismy to tez dalam sie namowic na to Borbon (ktore i tak rozwazalam wczesciej ale mi odradzono).
Wysiedlismy, i poczulam sie jak w srodku Afryki. W Ekwadorze, tak samo jak w Kolumbii, pn wybrzez Pacyfiku zamieszkuje czarna ludnosc, potomkowie zeslanych niewolnikow… Borbon, jest malym, biednym pueleblem, polozonym na rzeka, okrutnie zanieczyszczona od strony wioski i smierdzaca troche. Jakies 99% to rzeczywiscie Murzyni. Zycie puebla toczylo sie na ulicy. Atmosfera wydala mi sie tam dosc ciezka, lepka, i to nie tylko za sprawa wilgotnego, goracego powietrza. Ich spojrzenia wydawaly mi sie inne… Sama nie wiem, ale mialam wrazenie, ze moj samotny spacer z aparatem na szyi to bylaby prowokacja. Ale od czego ma sie przyjaciol:) Pedro, Flavio i syn towarzyszli mi przez caly czas, najpierw w poszukiwaniu jakiegos hotelu. Dwa pierwsze napotkane byly zamkniete na 3 spusty, ostatecznie dotarlismy do jedynego otwartego i ku mojemu zdziwieniu znalazlam sie w fajnym niebieskim pokoiku, z lazienka, wiatrakiem, tv i koronkowa moskitiera. Byla jeszcze godzina do rozgrywek wiec powloczylismy sie razem po okolicy az dotarlismy do boiska za pueblem, gdzie juz gromadzil sie tlumek. Chlopaki wybadali teren, udalo im sie wkrecic w rozgrywki (ale tylko dwoch na dwoch) i po dosc intensywnym meczu roztrzaskali rywali, zgarniajac 80 usd. Wracajac zahaczylismy o inne boisko, takie malo przyjazne… Juz sie sciemnialo a okolica byla lekko podejrzana. Zaczeli namawiac lokalesow na mecz, ci najpierw nie chcieli, potem sie zgodzili, potem sie poklocili, potem cos uzgodnili… nie nadazalam za rozwojem sytuacji. Ale rzucili mi swoje rzeczy do pilnowania, znaczy beda grac – trzech na trzech.
A ja stoje, powoli robi sie ciemno, pilke ledwo widac, wp… mnie komary i zadaje sobie pytanie co ja tutaj robie… A jeszcze te komary gryzly mnie ´bezprawnie´, bo moga dopiero od niedzieli, kiedy wezme druga dawke lariamu, antymalarycznych tabsow.
Na szczescie amigos z Otavalo szybko sie uwineli… znaczy zwyciezyli, zgarneli kase i poszlismy cos jesc. Rybe oczywiscie (mam nadzieje, ze nie z tej rzeki) w knajpie, po ktorej scianach i suficie biegaly biale male jaszczurki.
W miedzyczasie zauwazylismy, ze na srodku puebla buduje sie duza scena na 12 wielkich beczkach i rozstawiane, podlaczene sa instrumenty – bebny, 2 gitary.. Myslimy – bedzie fiesta! Ale fiesta okazal sie event (a moze msza?) Evangelistow. Kurcze, ale koncert! Niezla muza, solista (zapewne jakis pastor), chorki, ´tancerki´… sama podrygiwalam do piosenki i textu ¨si Senor, si Senor¨ (tak Panie, tak Panie) a wokol conajmniej 50 lokalesow tez dalo sie porwac… My dokonalismy jednak odwrotu, rozegralismy jeszcze kilka partii w bilarda i zakonczlismy dzien… Chlopaki tez sie zabukowali w hotelu, bo za pozno bylo na powrot.

Skarby Pepita

Weszlam. I oniemialam. Kompletnie. Spodziewalam sie jakiejs kanciapy z kilkunastoma, kilkudziesiecioma eksponatami a tu prawdziwe prywatne muzeum z jak sie okazalo 800-ma exponatami sprzed setek czy tysiecy lat. Liczne figurki, przedmioty codziennego uzytku, bron, bizuteria, normalnie wszysko.. z ceramiki, kamieni, skal, czegos a la marmuru, zlota, brazu… Reprezentowaly wiele roznych kultur preinkaskich i pochodzily zarowno sprzed 600 lat jak i jeszcze sprzed naszej ery…
Pepito pomito swoich 73 lat na karku to calkiem wyluzowany i zwawy jegomosc. Zywiolowo opowiadal mi hisotrie niektorych przedmiotow, energicznie demonstrujac jak byly uzywane – szczegolnie bron i instrumenty muzyczne. Bardzo chetnie i z blyskiem w oku sciagal z polki figurki przedstawiajace akty sexualne Indian w roznych pozycjach (bo to zadne tabu wsrod Indian przeciez), zwracajac moja uwage na ich… twarze. Otoz na twarzach facetow wyraznie widac bylo odczuwajaca przyjemnosc, natomiast twarze kobiet nie wyrazaly nic, w sensie wygladaly jak przy normalnej codziennej czynnosci, np. obieraniu ziemnkaow:) albo zwyklym zamysleniu…
Ale chyba najbardziej zaskakujacym a jednoczesnie najprostszym przedmiotem byl pre-inkaski… wibrator! Tzn. nie wibrujaca maszynka ale po prostu penis, figurka w odpowiednim ksztalcie, z kamienia lub ceramiki... i naprawde nie wiem czy byl uzywany- tak twierdzil w kazdym razie Pepito ale nie wiem czy nie zartowal... Spodobaly mi sie tez korale z jejeczek skorpionow.
Nie wiem czemu, ale juz tak mam, ze po 15 minutach w muzemum spac mi sie chce. Ale tym razem to bylo prawdziwe szalenstwo... Moglam pobawic sie dzida, lukiem, dmuchawka, pograc na piszczalkach przymierzyc korone krolowej i przy okazji otzrymac spory zastrzyk wiedzy... Nie wiem kiedy minely 2 godziny.
Kolekcja Pepita wydala mi sie bezcenna, za niektore exponaty oferowano mu niebotyczne sumy, ale on nigdy nie sprzedal ani nie sprzeda nawet jednego drobiazgu ze swojego ´muzeum´.
Pepito mowi, ze guaceros wciaz znajduja spore iloci preinkaskich ´skarbow´…

Polylepis Bosque. Zaczarowany las.

Taaak, dzis bylam w zaczarowanym lesie. W miejscu, ktore trudno opisac slowami, a nawet zdjecia nie oddaja piekna tego zakatka swiata.
Znow mialam szczescie. O Polylepis nie pisze zaden przewodnik, dlatego nie mialam pojecia o co chodzi z ta wycieczka Fernanda. Mialam jednak przeczuie, ze warto poczekac…
Fernando okazal sie wlascicielem sporego skrawka ziemii, gdzie na wysokosci ponad 3000m spotykaja sie 2 ekosystemy: paramo porosniete frailejones i magicznego lasu, ktory tworza niezwykle, unikalne drzewa Polylepis. Gatunek endemiczny dla tego miejsca, nie spotka sie ich nigdzie indziej na swiecie. Sa dziwnie powykrecane a ich glowna cecha charakterystyczna jest kora a raczej jej brak, bo stanowia ja liczne warstwy luszczacych sie cienkich powlok czy lisci (stad ich nazwa poly-duzo, lepis-lisci). Przez wijace sie sciezki idzie sie z rozdziawiona geba, co jakis czas mijajac malutkie laguny, waskie zrodelka czy male kaskady… Jest po prostu bajecznie, troche jak w tropikach ale inaczej, a klimat jest tutaj rzeczywiscie wilgotny. Co najciekawsze wystarczy pare minut aby wejsc w zupelnie inny swiat - chlodne, ubozej ale tez pieknie porosniete frajlejonami paramo (pierwszy raz widzialam 5-metrowe frajlejony!).
Nie wiem coz tu dodac, nie wiem jak opisac bajkowy krajobraz, brakowalo mi tam tylko biegajacych elfow (albo wilkolakow:) ale moze ich nie zauwazylam. Rzeczywiscie czulam sie jak w jakiejs scenaríi filmowej, trudno bylo uwierzyc, ze tak moze byc naprawde… Na parugodzinna wycieczke po lesie i paramo dolaczylam do grupy 7 ekwadorskich turystow, ktorzy byli rownie mocno oszolomieni ta kraina.
Fernando odkryl ten swiat jakies 8 lat temu, zaryzykowal wszystko aby ocalic to miejsce a jednoczesnie pokazac swiatu. Od 4 czy 5 lat rezerwat zostal udostepniony dla turystow. Jest to w tej chwili scisly rezerwat, gdzie dziennie nie moze przewinac sie wiecej niz 50 osob. Chyba powoli staje sie znany w Ekwadorze i kilka agencji ma Polylepis juz w swojej ofercie wiec turística rozwija sie dosc szybko a Fernando po drodze nie nadazal odbierac swoich 3 komorek (ale tez dobrze wie i sam sie dziwi ze przewodniki nie zainteresowaly sie jeszcze tematem, ale oni zawsze chca byc niezalezni i nic im nie mozna narzucac). Zbudowal tam superowy osrodek, naturalnie wkomponowany w okolice a wszystko jest wrecz perfekcyjnie zorganizowane, oznakowane… a teraz jeszcze weszlam na ich strone (polecam obejrzec fotki jak macie czas www.polylepislodge.com) i zaskoczylo mnie jak niezle jest zrobiona. Gratulacje dla tego goscia! I muchas gracias oczywiscie…

Jeszcze tylko moge dodac, ze 1.5 godzinna jazda z Ibarry do Polylepis to niekonczace sie fan-ta-sty-czne malownicze krajowbrazy – paramo, wulkany, kolorowe kwadraciki pol uprawnych, male puebla o uroczych nazwach jak np. Angel, Libertad (aniol, wolnosc)… A zaserwowany 3-daniowy przepyszny obiad dopelnil szczescia…
Aha, ostatecznie umowilismy sie z Fernandem na 8-ma i zjawil sie o 8.20 wiec punktualnie;) Potem tylko po drodze odwiedzilismy conajmniej 6 roznych miejsc, gdzie Fernando zalatwial rozne sprawy, robil zakupy, dopompowywal powietrze w kolach, tankowal itp:) Ale jak juz wspomnialam – warto bylo…

Przy okazji dzisiaj dowiedzialam sie, ze Pepito (wlasciel mojego hotelu) i Fernando sa wlascicielami niezlych kolekcji preinkaskich ´skorup´… Skupuja je od okolicznych guaceros tj. poszukiwaczy zakopanych w grobach skarbow czy inaczej - hien cmentarnych). Pepito jest znakomitym znawca kultur preinkaskich… dzis wieczorem obiecal mi pokazac swoje zbiory… jaaaacie!

A jeszcze... Na koniec Fernando rozpisal mi program na kilka nastepnych dni na polnocy i w interiorze kraju, dorzucajac kilka namiarow na hotele swoich znajomych, w zwiazku z tym mam jakis plan na niemal najblizszy tydzien. Czas mi chyba opuscic Ibarre, mysle, ze jutro zanurze stopy w Pacyfiku...

Artesanias. Z czego slynie region Imbabura.

Jest dobrze. Ze mna. Megadawki antybiotykow, max-gripexow itp..wyzwalaja mnie od bakterii i wirusow. Wstalam dzis nawet o 7-mej z wlasnej woli zeby nie marnowac dnia (ale tez dlatego, ze o 8 - 8,30 mial mnie odebrac Fernando, ktory mial sie mna dzis zajac). Jak tylko uchylilam drzwi zjawil sie wlasciciel hotelu i mowi, ze Fernando cos mial pilnego do zalatwienia i zjawi sie o 10-10,30. No to bedzie jak nic conajmniej 11-ta mysle sobie... Ale nic to, zalatwilam sprawy bankowe, sniadanie, poranny przeglad prasy (wulkan nadal grozny a campesinos nie chca dac sie ewakuowac z pobliskich wiosek). I przed 11-ta pojawia sie Fernando. I mowi, ze jest troche pozno, ze moze jutro zrobimy ta ´wycieczke´, bo tam jest tak pieknie, ze szkoda zebysmy zrobili ja w pospiechu. A ja spakowana, przygotowana stoje z plecaczkiem i mina mi rzednie... To on mowi, ze jak chce dzisiaj to jedziemy... No to jedziemy! Ruszylismy. Fernando zaczyna opowiadac i ubolewa, ze tak malo czasu bedziemy mieli, no ale skoro mam tak skrupulatnie zaplanowany czas tutaj i napiety program pobytu to trudno... Ja? skrupulatnie zaplanowany czas? w ogole nie mam nic zaplanowane, mowie... no i Fernando przemowil mi do rozumu, zeby odlozyc to do jutra, start o 7.30 (hmm zobaczymy). W ramach rekompensaty rozpisal mi program na dzisiejszy dzien.
A byl to calkiem uroczy dzien. Wpadlam najpierw do pobliskiego Otavalo. Otavalo jest w pierwszej trojce na liscie miejsc do odwiedzenia w Eq. A slynie z ogromnego rynku, na ktorym swoje wyroby sprzedaja campesinos. Mialam tam nie jechac ze wzgledu na tlumy turystow... ale skoro dzielilo mnie tylko pol godziny jazdy z Ibarry no i Fernando wpisal w program to wsiadlam w autobus i pojechalam... I cale szczescie! bo spotkala mnie tam wielka niespodzianka. Jak sie okazalo tlumnie to tam bywa tylko w weekendy (w przewodnikach pisza ze rynek jest w weekendy)... I przysiegam, nigdy w zyciu nie widzialam takiego natloku malowniczego folkloru i tylu kolorow na raz!!! Normalnie czad! A co najlepsze - glowny tlum stanowili sprzedajacy campesinos, paru tylko gringos sie krecilo. Natrzaskalam troche fotek i cos tam kupilam - naprawde, nie ma szans sie oprzec! W sumie nic takiego, jakies tam koraliki... no i krwistoczerwone sombrero... ale mam nadzieje, ze je zgubie bo troche glupio w nim wygladam;) W kazdym razie fajne to Otavalo - ja polecam.
Potem w programie mialam Cotacachi - parenascie minut autobusem – leniwy spacer i look na wyroby ze skory (kilkanascie jak nie kilkadziesiat sklepikow przy jednej ulicy), bo z tego znane jest Cotacachi. Jaaakie fajne torebki! i ceny... Wpadla mi do glowy nawet idea zaimportowania tego towaru do Polski, bo z pewnoscia oplacalby sie ten biznes. Tymczasem nic tam nie kupilam, nawet uroczej pomaranczowej torebki, ktora ogladalam 3razy. Ale przeciez nie bede ponad 3 tygodnie jezdzic po Ekwadorze z lekko laluniowa pomaranczowa torebka;)
Z Cotacachi jest rzut beretem do Cucocha, laguny, ktora uformowala sie w kraterze wulkanu na wysokosci 3500. Widok dosc spektakularny. Woda ma intensywny kolor ultramaryny (chociaz wlasciwie nie wiem dokladnie jaki to kolor ta ultramaryna ale pasuje mi tutaj ta nazwa;) a na srodku laguny utworzyly sie 2 wysepki (podobno Inkowie zrobili z nich wiezienie niegdys ). Wulkan jest lekko aktywny i na wierzchu wody w niektorych miejscach pojawiaja sie babelki, ale takie delikatne. Zaliczylam 25min rejs lodka po lagunie wokol wysepek i zwialam stamtad, bo zimno tam na tych wysokosciach.
I na koniec , juz w drodze powrotnej pozostalo mi San Antonio – mekka wyrobow z drewna – rzezb, mebli i innych rzeczy… Rzezby powstaja glownie z drewna Nogali, ktore ma 2 kolory i owoce o wygladzie i smaku orzecha wloskiego. W jednym sklepie-warsztacie zostalam poczestowana nimi a dla lepszego efektu musialam zagryzac przeslodka panela. Niezly deser.
I taki to byl dzien… poznalam troche artystyczno – rzemieslnicza strone regionu Imbabura, ktory jest chyba najbogatszym regionem w Ekwadorze (wlasnie z tego powodu).

Moj pierwszy dzien. Troche aktywna bezczynnosc w Ibarra (gdzies w Andach) i troche subiektywny przeglad prasy krajowej

Dzisiejszy dzien i wieczor przeznaczylam na aklimatyzacje, kuracje i - pasowaloby by mi tu slowo -libacje ale to dzis nie wchodzi w gre :)

Oh, jak mi slabo
Moje kiepskie samopoczucie (cd.przeziebienia) wzmogla lekka choroba wysokosciowa, bo przeciez tak znienacka dzis o poranku znalazlam sie na wyskosciach sporo powyzej 2000m... I tak dobrze, ze zjechalam z Quito do Ibarry, bo Quito lezy blisko 3000m, Ibarra 2200. Tak czy owak w takich okolicznosciach nawet bezczynny odpoczynek jest meczacy, spac sie nie chce, bo ciagle pic sie chce i serce bije troche szybciej przez te wysokosc... ale to przejdzie, to tylko 2000 z kawalkiem, oby do jutra...
Ale, skoro juz tak ubolewam nad soba - jeszcze moje biedne podraznione nozdrza okrutnie cierpia przez giagntyczne stezenie spalin unoszace sie w miescie, przy ulicach, wszedzie gdzie jest tu troche cywilizacji... kazde przejezdzajace auto to maly dramat - ale to tez kwestia przyzwyczajenia... (hmmm pewnie Latynosi mysla ze jak maja Amazonie - pluca ziemii - to im wszystko wolno)

Ah, jak mi smacznie
Powloczylam sie wiec troche po miescie, ktore ozywilo sie dopiero pozno po poludniu. Zdegustowalam nowy nieznany mi wczesniej owoc - Pepino, ktory smakowal jak krzyzowka ogorka i melona ale to nie byl ogorek choc pepino po hiszpansku znaczy ogorek. Niezly, a na pewno orzezwiajacy. A potem w comedorze na lunch zaserwowano mi kurczaka (powiedzialabym ze w Am.Pld.mieszkaja kurczakojady - pieczony kurczak to niemal standard na obiad) do tego ryz i 2 kulki wygladajace jak pieczone ziemniaki. Ale w srodku nich cos bylo i w ogole w srodku nie wygladaly juz jak ziemniaki. Po skonsumowaniu zapytalam pania co zacz - a byly to Las bolas de verde - pieczone kulki zrobione ze zmielonych zielonych bananow (tych takich pastewnych;) a do srodka zapakowane byly rozne rzeczy mieso, jajko etc... moze cos z wczoraj... ale spoko, z powodu przeziebienia i tak prawie nie czuje smaku. A skoro o jedzeniu - to na kolacje mialam smazonego slodkiego banana z przydroznej garkuchni z gruba warstwa posypki ze slonego sera... ten smak poczulam :)))

Historia Samotnego Georga
Z powodu tej ogolnej dzisiejszej niemocy i ograniczonej aktywnosci postanowilam dowiedziec sie czym Ekwador zyje i kupilam gazete.
I co sie dowiaduje z ostatniej strony? (prawie zawsze zaczynam od konca). Ze wielka radosc zapanowala wczoraj na Wyspach Galapagos. Stalo sie to za sprawa pewnej zolwicy, co zniosla jaja. Niby nic, bo przeciez to nie byly zlote jaj ale... Z tych jaj maja sie wykluc potomkowie Solitario George´a (Samotnego Georga), a ow Samotny George to ostatni zywy okaz Tortugas Gigantes. Skombinowano mu wiec 2 narzeczone, zolwice o numerze 106 i 107, z gatunku zolwi podobnego do Tortugas Gigantes i... udalo sie! Zolwica nr 106 zniosla wczoraj 8 jaj (przynajmniej znaleziono wcz), poddano je natychnmiast ogledzinom, sprawdzono je pod katem wagi, wielkosci i formy, u 2 szt.stwierdzono anomalie, reszta wydaje sie byc OK. Jaja niestety rodzicom zabrano i zabezpieczono w inkubatorze, teraz trzeba czekac 120-130 dni na rozwoj czy raczej wyklucie wydarzen. Nie wiem czy dobrze zrozumialam ale jak beda je trzymac w 28stopniach to beda dziewczynki a jak w 29.5 to chlopcy albo odwrotnie... Tak czy owak miejmy nadzieje ze Samotny George nie bedzie juz sam. I ciesze sie, ze nie mam w planie jechac na te W-y Galapagos przesladowac te biedne zolwie...

Wulkan Tungurahua atakuje
A jeszcze z tej samej gazety (z pierwszej i ostatniej strony) dowiedzialam sie, ze wulkan Tungurahua (pld. Ekwador) wczoraj dosc mocno sie uaktywnil. Wybuch byl na 8km w gore i popioly przykryly okoliczne pola i nie wiadomo co dalej... Ten wulkan caly czas ostatnio jest lekko aktywny ale wczorajsza erupcja byla zaskakujaco silna. Calo zdarzenie mozna bylo obserwowac z Riobamby i 2 innych miasteczek. Mam w planie zahaczyc o te okolice, to musi byc ciekawe zjawisko/widowisko... podejrzewam, ze jeszcze sie porzadnie tli... eeech, zawsze mi sie marzylo trakie extremalne przezycie: proba ucieczki przed wyciekajaca lawa;)))

No dobra, to jestescie na biezaca... Nie moge nic innego robic to pisze glupoty - ale prawdziwe!
Ide zdrowiec i poczytac sobie ksiazke, wzielam 3szt, bo myslalam ze nie bedzie co robic w tym Ekwadorze.. ale zapowiada sie calkiem ciekawie. Wlasciwie po jednym dniu czuje sie jakbym byla tu od tygodnia...

Bienvenidos de Equadorrr !!!

Witam Was z Ibarry, miasteczka oddalonego na polnoc od Quito o jakies 2,5 godz. Jeszcze przez wiekszosc lotu mialam w glowie ogromny zakrecony znak zapytania nie majac pojecia od czego by tu zaczac te przygode. Ale sprawa rozsrzygnela sie bez mojego wiekszego czynnego udzialu. Juz dzien, czy dwa przed wyjazdem odczuwalam jakies przeziebienie a z kazda godzina lotu czulam tylko pogarszanie sie stanu. W tej chwili mam totalnie zadzumione gardlo, nos i zatoki wiec w takim stanie nie moge pakowac sie do dzungli czy wyzszych gor. Moj sasiad z samolotu - Ariel - polecil Ibarre i okolice (a takze duzo innych miejsc)... ruszylam wiec na polnoc, aby docelowo dotrzec do pn wybrzeza Pacyfiku.
Prosto z samolotu Ariel mial podrzucic mnie taxi na dworzec a sam udawal sie do rodziny w Santo Domingo (mam tam wpasc jak dam rade na dzien czy dwa..) ale kierowca mowi, ze po cholere na dworzec - gdzies przy drodze zlapiemy autobus. No i zatrzymalismy sie przy drodze, po 5 sekundach pojawia sie ten wlasciwy autobus, kierowca taxi wyskakuje i go lapie, Ariel otwiera bagaznik, wybiega koles z obslugi autobusu i porywa moj plecak - wszystko w tempie mgnieniaoka - dawaj, dawaj - krzyczy, to wpadam do tego autobusu a tam muza na maxa - kilku sprzedawcow roznych rzeczy biega po pokladzie, a wsrod pasazerow brazowe wyraziste indianskie twarze. Opdalam na siedzenie lekko zdezorientowana, nawet nie majac pewnosci czy ten autobus jedzie rzeczywiscie do Ibarry... ale co za roznica przeciez. No i wtedy poczulam gdzie jestem, ze w Ameryce Poludniowej:) Symbolicznie cofnelam zegarek o 7 godzin.
W autobusie placi sie przewaznie pozniej w tzw. miedzyczasie. A ja sie nagle zorientowalam, ze chyba nie wzielam dolarow w gotowce albo gdzies zgubilam - jeszcze nie wiem (aha , bo tu obowiazuje USD), mialam tylko 20 EUR... kierowca z autobusu mowi ze wymieni mi ja na 10usd, ja mowie ze to nie tak ten przelicznik dziala, a on na to ze trudno;) ale go chyba ktos uswiadomil, bo w pewnym momencie zatrzymal autobus, przyszedl i mowi, ze OK - 20USD; a ja mowie 30, ze tak sie w Europie przelicza... no i nie zawarlismy transakcji ostatecznie, bo nie lubie jak sie ze mnie frajerke robi (jeszcze sie to stanie nie raz na pewno podczas tej wyprawy); dopiero jak dotarlismy na miejsce chlopaki ´aresztowali´ moj duzy plecak i dali 5min, bo potem jechali dalej... wpadlam wiec na dworzec, wepchnelam do kolejki i wyciagnelam gotowke z automatu... uff! Ale nadal nie wiem jaki przelicznik USD/EUR stosuje sie w Ekwadorze:)
Ibarra przywitala mnie palacym sloncem... miasteczko - coz, nic szczegolnego raczej (nawet glowna Plaza Bolivar w remoncie), to takie typowe miasteczko andyjskie, gdzie po ulicy kreca sie panie siegajace mi do pasa (w kapeluszu dodam - takim czarnym meloniku:)
Na razie zalatwilam hotel, prysznic (dzika radosc po 25h podrozy:) i wyszlam sie powloczyc i cos napisac.
Wiem tylko, ze okolice Ibarry sa przepiekne... wlasciciel hotelu ma dla mnie program na jutro, bo jego przyjaciela przyjaciel (tutaj networking dziala wysmienicie!) moze zorganizowac taki jednodniowy tour po paramo, lagunach i parku Angel na jakies 25usd... I chyba podoba mie sie ta idea. Mam nadzieje ze zadziala wlasnie rozpoczeta kuracja antybiotykowa i bedzie bonito :) Saludos!!

Have to go somewhere... and why to Ecuador

That was a long thinking process to decide where I should get lost this summer. No doubts it should have been South America. No doubts – northern part of South America (I like when it’s warm:) and definitely Spanish language area. Considering mentioned conditions and a fact that I have already walked a little bit through Venezuela and Colombia it was obvious long time before thinking process started that it has to be Ecuador… so probably will sound strange if I say that despite that Im still surprised that go to Ecuador. But I am:)
Of course Ecuador is not a big challenge after Colombia done last year but I thought - let it be. There is all I need – jungle, mountains, vulcanos, wild pacific coast, rum and something else in the air, that is only in Southamerican air.
So, just 4 weeks before holiday I’ve bought a flight ticket and now with a guidebook in my pocket in theory I’m ready to go, although don’t feel it at all… but the feeling will come - probably after arriving to Quito... or at least when my bagpack will be ready (a job for this night;)
Have no specific travel plans for the time being. But I know what I will not do. I will not try to climb Cotopaxi (6000m – simply too high), will not go to Galapagos Islands (everyone go there, poor turtles..) and I will avoid some other touristic highlighted sites like mitad del mundo or market in Otavalo (it’s just too crowded). I’m also a little bit bored with some activities in the jungle like fishing piranias (never ever success!), watching caymans, swimming with pink dolphins… Hope for some new exciting experiences, if not – it will be enough just to be there. Hanging in hammocks, eating sweet mango, listening local music, killing mosquitos etc… and I will let life to write scenario.

Gdzieś trzeba pojechać... i dlaczego własnie do Ekwadoru

Coż, rok minął niepostrzezenie i znów czas sie zabawic gdzies ’na koncu swiata’...
Od tygodni zastanawialam sie jaki prezent sobie zrobić, dokad sie zabrac tym razem; przy czym obszar zastanawiania byl z gory dość mocno zawezony – polnocna czesc Ameryki Poludniowej. Wykluczajac zaliczona Wenezuele i Kolumbie – nie bylo innego wyjscia – jakbym nie kombinowala padalo mi na Ekwador.
Cale to zastanawianie sie dlugo nie przeradzalo sie w jakies aktywnosci przygotowawcze, nie wspomiunajac o decyzjach... Po 3 wyprawach do Ameryki Południowej chyba emocje mi lekko opadly... no bo co... znów dżungla, znów Andy, dzikie wybrzeże Karaibskie czy Pacyfiku... a z dugiej strony – do cholery! – czyz może byc gdzies wspanialej? Nieustannie mi tęskno do latynoskiej beztroski, radości i intensywnosci życia i ich mańany...Wiec dokladnie miesiac przed urlopem, usiadlam i kupilam bilet do Quito i juz. Po jakichs trzech dniach dotarlo do mnie ze jade do Ekwadoru... a skoro tak, to poszłam i kupiłam przewodnik.
Tutaj zawiodłam sama siebie. Po latach zdradziłam swojego niezawodnego partnera... Towarzyszyl mi od lat i byl prawie niezawodny, naprawde nie chcialam go zmieniac. Zawsze czulam sie z nim bezpiecznie. – no moze w Kolumbii troche nie do konca sie spisal w tych bardziej odległych terenach. Jednak nie było go w momencie kiedy go potrzebowałam i mimo silnego przywiazania zamiast Lonely Planet – wzielam z polki przewodnik Rough Guides. Ma wady – jest troche grubszy i cięższy ale z pewnoscia odplaci sie wiekszym zasobem informacji;)
Generalnie mam lenia i żadnych szczegolnych ambicji w tym roku. Temat postanowiłam potraktowac zupełnie lajtowo. Żadne extreme, zadnego zrywu z motyką na książyc jak np próba wspinaczki na Cotopaxi (prawie 6000m). Ale też nie bede uprawic turystyki emeryckiej i odpuszcze sobie pewne wydeptane szlaki – np. tygodniowy rejs po Wyspach Galapagos. W sumie nie wiem co bede tam robic bo, dzunglowa rekreacja typu łowienie piranii, pływanie z różowymi delfinami czy oglądanie ognistych oczu kajmanow nocą tez mi sie znudzila. Z tego typu aktywnosci chetnie powtorzylabym przygode z anakonda i potrzymała bestie w ramionach...
No to chyba pojade tam po prostu po to zeby pogadac sobie z lokalesami, przespacerowac sie przez rownik, jesc słodkie mango na sniadanie, bujac w hamaku itp. Może jeszce wpadne na Cejrowskiego na jakiejs sciezce, bo przecież Ekwador to jego obecna ojczyzna ale nie bede sie denerwowac.
Wstępny plan – jak widac, kompletnie nie sprecyzowany – mimo wszystko brzmi całkiem nieźle... Ale jeszcze dwa tygodnie do godziny zero - wylot 4go sierpnia.
Trzeba jeszcze troche popracowac, odwiedzic Polske, zabawic sie na Kasi i Rodriga weselu i wtedy wyruszyć:)

Cocaine....

Że szczęśliwy powrót choc nieco drastyczny i bez znieczulenia

Hoooola!!!!!!!! Jestem z powrotem. W calosci, bez ubytku na zdrowiu, nieograbiona ani nic. No wieeem, jest to w pewnym sensie lekkim rozczarowaniem, wielu mi przepowiadalo ze ta wyprawa nie moze sie dobrze skonczyc a i ja spodziewalam sie mocniejszych wrazen:). A tu ani jednego aktu przemocy, ni nawet zadnego przedstawiciela guerilli czy paramillitares napotkanego na trasie...
Ale to znaczy, że moja misja zostala zrealizowana - to dowod na to, ze Kolumbia to bezpieczny kraj wakacyjno - wypoczynkowy, a ze do tego fanastyczny - to wiecie z moich biezacych relacji... Tam po prostu trzeba pojechac!
Powrot jest nieco drastyczny - wlaściwie zupelnie bez litosci i znieczulenia. Bez znieczulenia, bo pomimo licznych zamowien i wysokiej opłacalności niczego nie przywiozlam, nawet dla wlasnego uzytku:) Bez litosci, bo dzis po poludniu prosto z lotniska przyczlapalam do pracy - dzis juz niestety nie mialam urlopu:( Od paru godzin jestem juz w reality i to bardzo. Będę próbować ale raczej się przyjmie w Szwecji styl pracy zwany mańaną;)
Troche sie jeszcze dzialo nim opuscilam Kolumbie i Wenezule - nie bylo czasu na jakies wpisy ale przy najblizszej okazji dorzuce jeszcze jakies texty. I oczywiscie foty. Nie moglam wrzucac fotek na biezaco, bo trwalo to wieki w tamtejszych kafejkach internetowych a najczesciej sie zawieszalo...
Tymczasem wraz z Prezesem Adreasem zapraszam do klubu. Chociaz jeszcze nie wiem co bedziemy w nim robić ale cos sie wymysli;) Mozna na przyklad zorganizować uroczyste otwracie... każda okazja dobra:)
Dzięki że byliście ze mną i trzymaliscie kciuki za szczesliwy powrot!
Saludos, besos y abrazos, Ada

wcale nieanonimowa podroz do Bogoty (po zalatwieniu San Agustin)

No i okazalo sie ze nastepnego dnia rowniez nie bylo wyprawy dzipem po okolicach San Agustin;( wiec mialam kolejny dzien na wloczenie sie bez wiekszego celu i konwersacje z samozwanczym opiekunem Lukasem. Dopiero okolo poludnia wlascicielka hotelu mowi - no przeciez moj brat moze Cie obwiezc... Oczywiscie potrojna stawka niz normalnie, gdyby byla grupa. No wlasnie - to gorsza strona podrozowania w pojedynke - ten luxus niestety czesto wiecej kosztuje:( (szczegolnie niestatndardowy transport i wynajecie przewodnika dla samej siebie, zeby np polazic po selwie caly dzien czy pogalopowac konno; czasem niby mniej, bo np. darmowy nocleg u kogos w chacie ale i tak trzeba cos kupic, postawic wiec i tak wiecej:) Zszedl wiec 70letni dziadek z goglami na oczach i ruszylismy rozklekotanym dzipem... po drodze zameczal mnie standardowymi pytaniami (a ja wolalam zeby skupil sie na drodze, bo dosc kreta byla) a na miejscach nie byl w stanie opowiedzic nic... musze wiec doczytac, bo odwiedzilismy ciekawe miejsca archeologicze. Do tego tzw. Estrecho - to jest przewezenie rzeki Magdaleny - najwiekszej i najwazniejszej rzeki Kolumbii, ktora u ujscia ma 3km a w tym przewezeniu 1.8m... i przepiekny ogromny wodospad. Widzialam wiec prawie wszystko co trzeba w okolicy, zlecialo jakies 5h i zdolalismy wrocic (a mialam czasem watpliwosci) i rzutem na tasme zalapalam sie na nocny bezposredni autobus do Bogoty (Na szczescie do Bogoty droga jest normalna, nie taka nedzna jak z Popayan). Adios San Agustin!

Tutejsze autobusy dlugodystansowe... to byl tzw cama-bus czyli lozko-bus, niezwykle wygodny, siedzenia rozkladaja sie do pozycji pollezacej a serwis jak w samolocie. Bilety - imienne miejscowki. Zaloga - 2 kierowcow i asystentka (stewardessa?) umundurowana. O monitorowanej predkosci wspominalam. Telewizor - tak (lecial film ´Norbit´, zawsze jest hiszpanski dubbing tym razem wyjatkowo byl po angielsku - nikt nic nie rozumial i oprotestowano ten fakt informujac zaloge - jednak bez rezultatu:). Poczestunek - tak (soczek, rogalik i batonik). Kocyk do przykrycia - tak. Z nieznanych mi powodow w tych wszystkich autobusach pasazerow mrozi sie klima. Zawsze pakowalam sie w spiwor ale ostatnio moim wielkim dramatem jest jego utrata - zapomnialam zabrac z auta 4 dni temu:(A teraz uwaga! tego wczesniej nie doswiadczylam - przed odjazdem do autobusu wpadl gosc z kamera i objechal wszystkich pasazerow, filmujac ich twarze...wczesniej sfilmowal tablice rejestracyjna i numer rejsu. Ta sama historia powtorzyla sie pare godzin pozniej w wiekszym miescie, gdzie sporo pasazerow sie wymienilo... Az mialam poczucie, zo to jakas ostatnia podroz, ostatnie zdjecia - pieknie sie usmiechnelam na wszelki wypadek:) Jak przez mgle przypominam sobie, ze wczesniej w ktoryms autobusie trzaskano zdjecia wszystkim - ale juz troche spalam i potem myslalam, ze mi sie snilo... chyba jednak nie;)W takich wiec niemal ´luxusowych´ warunkach po 10h dotarlam do Bogoty. I czekam sobie na dworcu na dzien. Calkiem fajnie na tym dworcu - mozna wziac prysznic, sa chyba dziesiatki sklepikow i knajp, no i kafeja internetowa, jakby co to mozna zamieszkac;) Kolejnej nocy planuje przemiescic sie na granice z Wenezuela a kolejnej do Caracas. Chyba, ze wymiekne i pozostane jeszcze jeden dzien w Bogocie i jakis przelot skoluje... a tego jeszcze nie wiem a zaraz musze cos postanowic, a tymczasem nic nie wiem co jest dostepne, ile godzin stad tam i co najwazniejsze za ile... Jedno wiem - trzeba mi dotrzec do Caracas w sobote... Tymczasem na 10ta umowilam sie z Nicolasem (tym poznanym w Cartagenie), ktory ma mi pokazac Bogote. W ciagu jednego dnia niewiele zobacze, bo Bogota to duze miasto jest (nie wspominajac o ciekawych okolicach) - glowny punkt programu to bedzie jedno z najbardziej znanych i bogatych muzeow - Museo del Oro (muzeum zlota prekolumbijskiego). Potem sie zobaczy... Bienvenidos Bogota!

W San Agustin zatrzymalam sie...

Dzis o poranku okazalo sie, ze nie ma ludzi chetnych na wyprawe dzipem (moze beda jutro). Ja odkrylam w miedzyczasie, ze nic mi sie nie chce. Nadciagnela burza mysli, bo pojawil sie kolejny, odwieczny podczas podrozy problem, zwiazany z podjeciem decyzji - should I stay or should I go now... tylko, ze teraz czas sie zageszcza... niewiele dni pozostalo a ja powinnam zmierzac juz w kierunku granicy z Wenezuela... Ostatnio sporo czasu spedzam na obliczaniu czasu jaki potrzebuje aby dostac sie do Caracas na czas, zeby zlapac swoj powrotny samolot. Postanowilam jednak sie zatrzymac, wyluzowac - ostatnio bylo intensywnie - sie usprawiedliwilam przed soba;) wielka ulga i radosc po podjeciu decyzji;) ale oznacza to ze praktycznie odpuszczam sobie Bogote i interesujaca mnie kraine Mwiskow...co oznacza, ze do Kolumbii trzeba bedzie powrocic.Ja sie wiec dzis zatrzymalam a miasteczko San Agustin wraz ze mna. Budze sie rano, nie ma swiatla. Jak nie ma swiatla to i cieplej wody. Tutaj noce sa chlodne wiec mialam ochote wziac prysznic w cieplej wodzie, skoro juz jest dostepna w tym hotelu. Czekam na 8ma bo moze bedzie po 8mej, mialam nadzieje... ale zapytana gosciowa mowi, ze dzis nie bedzie caly dzien w calym miescie do 18tej. Wrrr, okropnie zaluje - hmmm nie wiem czy sie przyznawac jaki ze mnie brudas - ze wczoraj padlam zmeczona i prysznic sobie odpuscilam... Poranny prysznic byl wiec zimny, wynurzam sie na miasto a tam jakos dziwnie, cicho, muza nie tetni na maxa jak to zawsze z kazdego, sklepu, salonu fryzjerskiego, knajpy... nawet soku z mango nie moglam sie napic, bo sokowirowki nie chodzily. Bylo sennie, to i mi chcialo sie spoczac gdzies na trawce i poczytac ksiazke - zeby nie bylo, ze na darmo ciagam ja przez 4 tygodnie (przywiozlam dwie a nawet w polowie pierwszej nie jestem). Zgodnie z rekomendacjami mojego nowego opiekuna (niejaki Lukas zajal sie planowaniem mojego czasu) wybralam sie na spacer za miasto, do przeleczy, ktora leniwie-porywiscie plynal sobie gorski potok. Tam znalazlm malenka, czesciowo kamienista czesciowo piaszczysta plaze - mowie Wam - jakze tranquilo i uroczo. Wprawdzie mialo byc pol godziny marszu a bylo poltora... Ale milo sie szlo, po drodze moglam obserwowac kawowe zniwa... Droga byla uslana owocami spadlymi z przydroznych drzew. Postanowilam sprobowac co zacz. Rozpolawiam, patrze, probuje - guajawa. Tylko troche mniejsza niz widzialam na targu, moze dzika. Ale jaka pyszna - rozowiutka w srodku a w smaku przypominala mi dojrzale poziomki. Czemu tak leza bezpanskie pomyslalam sobie... ale rzucilam sie na nie bez dalszego zastanawiani; hmmm zdobyczne jeszcze lepiej smakuja:) Jak juz kilka sztuk pochlonelam, zwolnilam tempo, powoli rozpolawiam kolejna, powoli degustuje, przygladam sie dluzej... a tu ni stad ni zowad z delikatnego rozowego miazszu wynurza sie... robaczek. Taki wypasiony, dlugi pedraczek. O zgrozo! Moze przypadek... Zeby upewnic sie, ze nie we wszystkich tych owocach zyja robaczki rozpalawiam po kolei te ktore spoczywaly juz w moim plecaku. Coz... oblesne robaczki mieszkaly we wszyskich... a mnie opanowaly mdlosci:( ale juz mi przeszlo. Wrocilam do miasta i po pewnym czasie przez miasto przeszlo wielkie OOOOOO, wrocil prad, i wszystko wrocilo do normy - muzyka poplynela zewszad...Mam szczescie do pieknych wieczorow w tym magicznym miescie. Wczoraj pelnia ksiezyca; burdel byl przez to w moim ukwieconym hotelu, bo jego wlascicielka z tego powodu przesadzala wszystkie kwiaty, bo ponoc jak sie je przesadzi po pelni ksiezyca to beda pieknie rosly. A przed chwila wrocilam z parady. W miescie jest fiesta z okazji Dnia Patrona San Agustin. Parada to byl przemarsz dzieci ubranych w rozne mundurki z lampionami w rekach. Byla tez dziecieca orkiestra wygrywajaca dudniace dzwieki na bebnach, jakby indianskie albo mi sie tak wydawalo... Ciemnosc, lampiony i te rytmy - wygladalo to na jakis tajemniczy obrzed. Parade otwieraly aniolki - naprawde! nic nie palilam! - mialy biale, opierzone skrzydelka... tak byly przebrane najmlodsze dzieci:) Do tego fajerwerki i w ogole uroczysta atmosfera, a parada konczyla sie msza w kosciele. Ech, to byl calkiem blogi dzien...

Me gusta galopar! Zwiedzajac konno San Agustin...

San Agustin - jedno z najwazniejszych miejsc archeologicznych w Ameryce Poludniowej. Odnaleziono tu setki tajemniczych posagow, wyciosanych glownie ze skal wulkanicznych. Posagi spoczywaly pod ziemia, ukryte przy grobach co wazniejszych czlonkow jednej z bardziej tajemniczych prekolumbijskiej cywilizacji, zyjacych na tych ziemiach na przestrzeni -3000 do 1500roku. Posagi moga przypominac te bardziej znane z Wyspy Wielkanocnej. Kilkadziesiat z tych posagow jak i muzeum tej cywilizacji mozne obejrzec w pobliskim Parku Archeologicznym. Cos niezwyklego ujrzec to na wlasne oczy... Te czesc mozna bylo zwiedzic w pol dia na pieszo. Inne miejsca archeologiczne stanardowo zwiedza sie podczas poldniowej wyprawy konnej i te dalsze - podczas calodniowej wycieczki dzipem.Nie podobala mi sie idea przejazdzki konnej, bo za jazda konmi nie przepadam. Lekcje jazdy zawsze konczyly sie niepowodzeniem czy raczej znudzeniem - ciagle tak w kolko na lazy i reprymendy instruktora. Ale tu nie bylo innej opcji. W poludnie zjawil sie gosc - jak sie okazalo moj przewodnik, zaaranzowany przez wlascicielke hotelu. Mial wlosy lekko dluzsze, przygladzone wyraznie na jeden bok, pociagniete brylantyna i brak 4 dolnych zebow, na imie mu bylo Uriel, i na metr od niego jechalo alkoholem (przez co chyba mialam pewne trudnosci ze zrozumieniem co mowi). Aha, bo tutaj sie sporo pije, i to tak od rana - przed poludniem, liczne, male, ciemne knajpki sa zaludnione i nawet ja mialam opory zeby tam wejsc chociazby po to, zeby sie rozejrzec. Coz tutejsi gorale, tak jak u nas za kolnierz nie wylewaja;)Tak czy owak umowilismy sie z Urielem na 14ta. Punkt 14ta wyruszylismy. Uriel tylko zapytal czy mam jakies doswiadczenie z konmi. Jakies tam mam mowie, ale nie za duze... Ale calkiem niezle mi szlo. Wiec juz za miastem Uriel pyta "Te gusta galopar?" Czy ja lubie galopowac? Claro, que si! No i zaczela sie prawdziwa jazda! Jaki czad! Kto by mi w Polsce pozwolil galopowac... tam tylko siedz prosto, kolana tu, kostki tam, palce obciagnie i anglezowanie, nudy... A tutaj trzeba bylo sie skupic na tym zeby sie utrzymac na grzbiecie. Po pierwszej godzinie nabawillam sie odciskow na rekach i otarc od kurczowego trzymania sie siodla. Potem, po zaobserwowaniu jak robi to moj mistrz lejc, zmienlam taktyke i profesjonalniej panowalam nad sytuacja, nad koniem niekoniecznie - caly czas nie bardzo sie mnie sluchal. No wiec mknelismy sobie na tych koniach jak cowboye po prerii. To byla jedna z fajniejszych przygod tu w Kolumbii. Bo procz szalonej jazdy (oczywiscie nie caly czas szalonej, bo kon sie zmeczyl:) caly czas towarzyszyly nam fantastyczne krajobrazy - szczegolnie w przeleczy/przewezeniu rzeki Magdaleny i te magiczne prekolumbijskie miejsca, do ktorych zajezdzalismy - a tam swiatynie, tumby i posagi... A wszystko nie do konca poznne, wyjasnione, istnieja tylko pewne hipotezy... Uriel, jak sie okazalo tylko zional alkoholem ale umysl mial trzezwy i mial dosc szeroka wiedze historyczna na temat odwiedznych miejsc i istniejacych hipotez.
Ech, bylo naprawde super! Jeszcze troche umiejetnosci jak panowac nad koniem i czlowiek moze poczuc sie dziko wolnym:)) W kazdym razie od tej chwili jestem fanka jazdy konnej...

tranzyt jeszcze bardziej na poludnie - Andy

No, to nadrobilam troche zaleglosci... bo w tej chwili bawie w zupelnie innych klimatach - andyjskich - w San Agustin. Po dosc wyczerpujacej podrozy dzien i noc czy noc i dzien. Po drodze zahaczylam o miasteczko Popayan, bo wypadalo... przewodnik LP nazwal je perla kolonialnej architektury, bialym miastem a jeszcze ktos mi powiedzial,ze jest ladniejsze niz Cartagena. No i rzeczywiscie bylo urocze, klimat jak sprzed setek lat ale troche senne, pewnie dlatego ze byl to niedzielny poranek. Pokrecilam sie z 2 godz i nic tam po mnie - jak dla mnie - Cartagena ciekawsza. Z Popayan busem wyruszylam do miasteczka ukrytego za 7 gorami i 7 lasami - San Agustin. Podroz busem trwala 7 godz i miala swoj urok - z powodu pieknych zmieniajacych sie andyjskich krajobrazow i muzy na maxa jaka raczyl nas kierowca (glosnik wisial mi nad glowa), do tego jedna z pasazerek byla kura. Jedna, jedyna kura - nie wiem czy ktos wiozl ja ze soba z powodow sentymentalnych (jak Borat) czy tez na rosol. Bus po tych kretych, gorskich drogach poruszal sie z predkoscia 25-35 km/h... (pasazerowie wszystkich autobusow tutaj moga monitorowac predkosc, bo zawsze wyswietla sie cyfrowo w widocznym dla pasazerow miejscu). Ech, zamykaja kafeje - zobaczcie sobie http://www.sanagustin.com.co/, jeszcze jutro tu jestem, jutro w nocy przemieszczam sie do Bogoty..